SBAR: in 4 stappen een goede overdracht

Je komt binnen voor de late dienst. De overdracht springt alle kanten op: eerst iets over de familie, dan een medicijn, dan weer terug naar de nacht. Aan het einde mis je het belangrijkste: wat er nú van jou wordt verwacht. Dit overkomt veel zorgprofessionals. Een vaste manier van overdragen, zoals SBAR, voorkomt dit. HappyNurse legt uit hoe het werkt.

Er vinden in Nederland elk jaar meer dan 450.000 verpleegkundige overdrachten plaats. Overdracht is een belangrijk moment. Zonder vaste volgorde mis je makkelijk iets. Zeker onder tijdsdruk. Of als je op een andere afdeling werkt dan normaal. Dat laatste geldt vaak voor jou als flexwerker: je start regelmatig op een plek die je nog niet kent.

SBAR bestaat uit vier stappen. Iedere letter staat voor iets:

1.    Situation (situatie). Wat is er nu aan de hand? Kort en concreet: wie is de cliënt, en waarom draag je nu over?

2.    Background (achtergrond). Wat is belangrijk om te weten? Denk aan diagnose, medicijnen, allergieën of eerdere problemen.

3.    Assessment (inschatting). Wat vind jíj van de situatie nu? Dit is het moment om je eigen indruk te delen. Niet alleen feiten opnoemen.

4.    Recommendation (advies). Wat moet er gebeuren? En door wie? Wees hier duidelijk over.

Sommige zorginstellingen gebruiken een net iets andere versie, zoals ISBAR (met een extra 'I' van Identificatie). De kern blijft hetzelfde: eerst structuur, dan pas details.

● Je vergeet minder snel iets. De vaste volgorde helpt je alles te noemen.

● Je voelt je zekerder. Je weet dat je de juiste dingen in de juiste volgorde zegt, ook tegen een arts.

● De overdracht wordt korter én completer. Structuur voorkomt zowel te veel uitleg als te weinig.

● De zorg wordt veiliger. Onderzoek in het Amphia ziekenhuis laat zien: een vaste overdrachtsmethode helpt om problemen bij cliënten eerder te zien.

Werk je op wisselende locaties? Dan is SBAR extra handig. Het werkt namelijk overal hetzelfde.

● Vraag naar de lokale versie. Sommige teams werken met ISBAR. Vraag dit na bij binnenkomst.

● Oefen de volgorde hardop. Ook bij een korte overdracht. Hoe vaker je het doet, hoe makkelijker het wordt.

● Sluit altijd af met een duidelijk advies. Dit is de stap die het vaakst wordt vergeten. Terwijl dit juist bepaalt wat de ander moet doen.

● Geef ruimte voor vragen. Vraag kort: "Is dit duidelijk, of mis je nog iets?" Dat voorkomt misverstanden.

SBAR is geen extra last. Het maakt je overdracht juist sneller en veiliger. Vier vaste stappen die overal werken. Of je nu op dezelfde afdeling blijft, of morgen ergens anders begint.

HappyNurse deelt kennis over je vakgebied

Goed overdragen is een vaardigheid die je vakgebied steeds verder brengt. HappyNurse volgt praktische ontwikkelingen zoals deze en deelt ze met je. 

Bronnen:

● Richtlijnendatabase, Overdracht van intramurale spoedzorg, richtlijnendatabase.nl/richtlijn/kwaliteitsstandaard_intramurale_spoedzorg/overdracht.html

● UKON, Implementatiewijzer Communiceren volgens de SBAR, ukonnetwerk.nl/media/frlls25z/implementatiewijzer-sbar.pdf

● HBO Kennisbank, De SBAR-Methodiek (Amphia Ziekenhuis, W. Faro & T. Goijaerts), hbo-kennisbank.nl/searchresult?q=SBAR